Konferencja naukowa „Dwie unie. Lublin 1569”.

Rok 2019 to 15. rocznica wstąpienia Polski do Unii Europejskiej. Ale w tym roku mija także 450 lat od zawarcia znanej powszechnie Unii w Lublinie, która była świadectwem wielokulturowości Rzeczpospolitej Szlacheckiej. Co więcej, rok 1569 to także rok powstania Unii parlamentarnej Prus Królewskich z Koroną. Dlatego warto przypomnieć o obu tych historycznych Uniach.

Swoista umowa – zwana właśnie Unią – została zawarta pomiędzy Koroną Królestwa Polskiego a Wielkim Księstwem Litewskim w dniu 1 lipca 1569, podczas Sejmu Walnego w Lublinie. Unię tę określa się jako „realną”, czyli rzeczywistą (poprzednie były jedynie „personalne”, czyli osobowe). Jej efektem było powstanie Rzeczpospolitej Obojga Narodów. Rzeczpospolita ta miała wspólnego monarchę, herb, sejm, walutę, politykę zagraniczną i obronną. Odrębne zostały finanse, urzędy, wojsko i sądownictwo.

Dużo mniej znana jest natomiast „unia” Polski i Prus. Mianem tym niektórzy historycy określają „zespolenie Prus Królewskich z Polską”. Kluczowa dla powiązania Prus i Korony była właśnie unia parlamentarna, przyjęta w Lublinie w 1569 r. W jej wyniku wojewodowie i kasztelanowie pruscy zasiedli w senacie koronnym, zaś posłowie szlacheccy z Prus Królewskich w sejmie.

Na mocy uchwały Sejmu RP z 20 lipca 2018 oraz uchwały Senatu RP z 20 grudnia 2018, rok 2019 został ustanowiony Rokiem Unii Lubelskiej. M.in. z tej okazji Polskie Towarzystwo Historyczne, Związek Szlachty Polskiej oraz Wydział Nauk Historycznych UMK zapraszają na konferencję naukową „Dwie unie. Lublin 1569”. Konferencja odbędzie się w Toruniu dniach 17-18 maja 2019 r. w Collegium Humanisticum UMK, przy ul. Władysława Bojarskiego 1, w Sali Rady Wydziału Nauk Historycznych.

Program konferencji jest następujący:

Piątek 17 maja 2019 r.

Wstępna (Krzysztof Mikulski)

  1. Robert Frost, Unie w nowożytnej Europie  14.30-15.00
  2. Almut Buss, aus hochdrängender unverbringlicher Noth. Droga Inflant do Unii w roku 1569 15.00-15.30

Prusy (Krzysztof Mikulski)

  1. Janusz Małłek, Geneza unii parlamentarnej Prus z Koroną  15.30-15.50
  2. Krzysztof Mikulski, Szlachta pruska wobec unii lubelskiej    15.50-16.10

Przerwa kawowa 16.10-16.25

  1. Jacek Wijaczka, Problemy wyznaniowe w Prusach Królewskich w dobie Unii Lubelskiej 16.25-16.45
  2. Zbigniew Naworski, Odrębności ustrojowe Prus Królewskich przed i po Unii Lubelskiej 16.45-17.05

Dyskusja 17.05-18.30

Sobota 18 maja 2019 r.

Litwa (Andrzej Rachuba)

  1. Jurate Kiaupiene, Statuty litewskie w procesie dojrzewania unii Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego 9.30-9.50
  2. Lidia Korczak, Od Krewa do Lublina (racje koronne) 9.50–10.10

Przerwa kawowa 10.10 – 10.25

  1. Marceli Antoniewicz, Radziwiłłowie wobec Unii Lubelskiej 10.25 – 10.45
  2. Andrzej Zakrzewski, Odrębności ustrojowe WKL przed i po Unii Lubelskiej 10.45-11.05

Dyskusja 11.05 – 12.30

Zapraszamy zainteresowanych.

Zdjęcie tytułowe dokumentu Unii pochodzi ze strony AGAD, zaś obraz Jana Matejki z Wikipedii.  

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *